Methodes voor dataverzameling: wat werkt het best?

In hoeverre zijn panelleden bereid om deel te nemen aan alternatieve methodes voor dataverzameling? Onderzoekers Joris Mulder en Marika de Bruijne brachten het in kaart.

Persoonlijke interviews, online surveys, papieren vragenlijsten: het zijn slechts enkele van de traditionele methodes en technieken voor dataverzameling die onderzoekers ter beschikking staan. Tegelijkertijd groeien – dankzij de voortschrijdende technologie – de mogelijkheden om data te verzamelen op andere manieren. Via wearables bijvoorbeeld: draagbare apparaten die geruisloos gegevens verzamelen over de drager. Een voorbeeld is het onderzoek dat CentERdata uitvoert naar de relatie tussen beweging en gezondheid, waarbij respondenten worden uitgerust met een zogenoemde accelerometer die hun fysieke activiteit meet.

Alternatieve methodes

Onderzoekers Joris Mulder en Marika de Bruijne van CentERdata onderzochten in hoeverre online respondenten openstaan voor dit soort alternatieve methoden en technieken voor gegevensverzameling, in vergelijking met meer traditionele methodes. Ook gingen ze na in hoeverre deelnemers daarbij onderscheid maken: lenen bepaalde onderwerpen zich beter voor dataverzameling via alternatieve methodes?

In totaal werd zo’n 2.000 Nederlandse leden van het CentERpanel gevraagd naar de mate waarin ze zouden willen deelnemen aan een onderzoek, al naar gelang de wijze van dataverzameling: via een online survey, een papieren vragenlijst, een telefonisch interview, via een app op smartphone of tablet, of automatisch via een smartphone of smartwatch. Ook werd gevraagd in hoeverre respondenten er moeite mee zouden hebben als hun gegevens werden gekoppeld aan openbaar toegankelijke registerdata, zoals gegevens die bekend zijn bij het Centraal Bureau voor de Statistiek.

Papieren vragenlijst blijft populair

Overall blijken de ouderwetse pen en papier nog altijd de voorkeur te genieten boven een online vragenlijst via een app, een telefonisch of een persoonlijk interview. Onderzoeken waarbij respondenten zelf foto’s moeten maken of geluiden moeten vastleggen via hun telefoon, zijn beduidend minder populair. Het minst open staan respondenten voor ‘passieve’ dataverzameling via een smartphone of smartwatch en voor koppelingen met registerdata.

Leeftijd speelt een rol

Demografische kenmerken – en dan met name leeftijd – spelen een rol bij de voorkeuren van respondenten. Mensen van 50 jaar en ouder zijn, naarmate ze ouder worden, steeds minder bereid om deel te nemen in online surveys via een app of aan onderzoek via een smartphone of smartwatch. Daarbij geldt bovendien: hoe ouder, hoe vaker mensen de voorkeur geven aan een persoonlijk interview.

Persoonlijke onderwerpen

Verder geldt: hoe persoonlijker en gevoeliger het onderwerp van onderzoek (zoals hun uitgavenpatroon of hun persoonlijkheidstype), hoe minder snel mensen bereid zijn om mee te werken – ongeacht de methode van dataverzameling.

Meer weten?

Het volledige artikel is online te vinden.